FAYDASIZ SÖZ, VE İŞLERDEN SAKINMAK GÖREVİMİZDİR
Yüce Rabbimiz mutlu olacak,Firdevs Cennetlerine girecek ve orada ebedi olarak kalacak Müminlerin vasıflarımbildirirken şöyle buyurmuştur: "Onlar lağıvdan (faydasız söz, davranış veişten) sakınıcıdırlar."
Gerçekten faydasızlarsankaçınmadıkça maddî ve manevî olgunluğa ulaşmak, Allah'ın sevgisine ermek ve decemiyet olarak gelişmek mümkün değildir
İslam zaviyesinden faydasız söz,iş ve davranışları iki ana bölümde inceleyebiliriz:
a- Birinci bölüm, ferdi veiçtimai hayatı çökerten imanî ve ahlâkî gelişmeyi engelleyen içki, kumar, zina,faiz, karaborsacılık, zülüm, kibir,riya ve hased haramlardan kaçınmaklamükellefdirler.
b - Tek tek ve açık bir şekildeyasaklanmamış olmakla beraber İslâm prensiblerinin bütünü içersindedeğerlendirildiklerinde zarara yönelik oldukları ve hiç bir yararı ihtivaetmedikleri bilinen faydasızlar da ikinci bölümü oluşturmaktadır.
İslâm Dini'nin bütün emirlerininferdî ve içtimaî, maddî ve manevi gelişimin gerekli prensipleri olduğuna, bütünyasaklarının da faydasız ve zararlı olduğuna her bir mümin kesinlikle inanmakmecburiyetindedir.
Mümin haramların yasaklanışhikmetini bilmese de bu inancından taviz veremiyeceği için biz bu hutbemizdeikinci bölüme girecek «faydasızlar» üzerinde duracağız.
Kaçınmakla emrolunduğumuz bu türfaydasız söz, iş ve davranışlara içtimaî bünyemizde ve ferdî hayatımızdamüşahede ettiğimiz aşağıdaki, misalleri verebiliriz.
Aziz Müminler!
Fertleri ciddî bir İslâm insanıolarak hayata hazırlamayan; cemiyet yararına atılım yapabilecek, üretimdebulunabilecek bir kıvamda yetiştiremeyen devrimiz eğitim sistemi gibi- eğitimsistemleri lağivdır; kullanılan imkânlar ölçüsünde insanımıza ilim, teknik,sanat ve lisan bilgisi sağlayamamaktadır. Bunun içindir ki devrimiz eğitimiimanlı, şahsiyetli ve üretici bir nesil yetiştirememektedir.
Cemiyetimizin haldeki vegelecekteki ihtiyaçlarım karşılamak maksadına matuf olmayan fakat nemdendirbilinmez ilmî çalışmalar olarak tavsif olunan Tez'ler de lâğivdir; faydasızdır.
Toplum için zarurî olmadığındanhammadde ve işgücü israfına sebep olan ve ilâhî bir haramın işlenmesine vasathazırlayan lüks maddelerin imalâtını yapmak ve bu gibi maddelerin ticareti ileiştigal de bir lağıvdır; faydasızdır.
Mümin yatırımcı ve tüccarlarböyle bir lağivin faili durumuna düşmemek için zarurî ve dayanıklı maddelerinüretimi ve ticaretinde bulunmalıdırlar.
Büyük maddî masraflarıgerektiren, iş gücü israfına sebep olan tantanalı açılış merasimleri bir lağıvdır.Yani faydasız bir işlemdir.
İslâmî ölçüleri taşacak, makulzaman birimini aşacak bir şekilde sporla iştigal etmek, iş gücü ve heyecanisrafına sebep olacak tarzda müsabaka seyretmek de bir lâğivdir.
Örtülmesi gereken yerleriörtmeksizin spor yapmak ve bu İslâmî düsturun uygulanmadığı müsabakaları;özellikle kadınların yüzme yarışları, atletizm ve jimnastik, gibi spormüsabakalarını seyretmek ise kesin bir haramdır.
Dinî, ilmî, tarihî ve ahlâkîvasfı bulunmayan kitapları, İslâmî kökenli millî kültürü geliştirmeyen ve deaktüaliteyi doğru olarak sergilemeyen gazete ve mecmuaları almak-okumak da birlâğivdir.
Sıla-ı rahim yapmak, din vemedeniyet tarihi ile alâkalı eserleri görüp tefekkür etmek, Hakka çağırmak,ticarî ilişkiler kurmak gibi meşru bir maksada müstenit olmayan seyahatler debir lâğivdir.
Allah'ın zikrinden yoksun, bilgialışverişine dayanmayan, gönül almayı gaye edinmeyen ölçüsüz mizaha kaçan,amelî bir faydaya dönük olmayan konuşmalar da kalbi katılaştıran, ihlâsıtörpüleyen bir lâğivdir. Yani faydasız bir işlemdir.
Faydalı - faydasız ayırımınıciddî bir şekilde yapmaksızın, zamanı öğütmek için televizyon seyretmek, radyodinlemek hele hele sigara gibi haramiyeti kat'î olmamakla beraber zararları kesinolan maddeleri kullanmak da bir lağıv hem de. harama yakın pek büyük birlâğivdir.
İtina gösterilmesi İslâmDini'nin bjr emri olmakla beraber giyimde aşırılık da bir lağıvdır.
Her Müslümanın büyük birgayretle kaçınması gereken bu gibi lağivlere benzeri pek çok lagivler dahailâve edilebilir.
Ferdî ve içtimaî hayatımıza,dolayısıyla dünya ve âhiretimize zarar verebilecek lağivlere yani faydasız söz,davranış ve işlere karşı korunabilmemiz için Peygamberimiz şöylebuyurmuşlardır:[«İki günü müsavi geçen aklanmıştır...» O halde «... Sana faydasağlayacak olana yapış. Allah'tan yardım iste. Gayretlilerden ol; âcizolma...»
Zira «Allah, gayretgöstermeksizin acizliği meslek tutanları kınar...»]
Muhterem Müminler!
Söz, iş, ve davranışlardakifaydasızlardan kaçınmadıkça gerçek bir Müslüman ve verimli bir insan olmakmümkün değildir. Zira olgun akıl ve müsbet ilim zaviyesinden bakıldığındaİslâmî ölçülere göre faydasız olan söz, iş ve davranışların gelişmeyiengelleyici, haramlara ve de zararlara yol açıcı vasıfta oldukları görülür.
Yukarıda verilen misaller ölçüalınarak denebilir ki, faydasızı okuyan üretemez, zararlı ibtilaları devamettiren faydalı alışkanlıkları kazanamaz, hayırlıyı konuşmayan batıldankorunamaz, vakarını koruyamaz.
Bu itibarla faydasızlarıbırakmak hayra yönelmenin haramları önlemenin ve zararları gidermenin önşartıdır.
Peygamberimizin «Kendisinialâkalandırmayan faydasızları bırakması kişinin Müslümanlığının (gide rek) güzelleştiğinin belgesi) dir.» buyurması bu gerçeği açıklamak içindir.
Aşağıda sunacağımız hadîsleri deaynı gerçeği vurgulayan hadîsler olarak değerlendirebiliriz:
Peygamberimiz şöylebuyuruyor:[«(Helâliyeti ve haramiyeti faydalılığı ve zararlılığı hususunda)sana şüphe vereni bırak. Şüphe vermeyene sarıl...»
Zira «Kişi zarar verebileceğikorkusuyla zarar vermeyeceklerinin bir kısmım bile ihtiyaten bırakmadıkçaolgun (Muttaki) müminler seviyesine yükselemez.»
O halde,«Allah'ı anmaksızın(Allah'ı anmak gibi bir faydaya yönelik olmaksızın) çok konuşmayın. ZiraAllah'ı anmaksızın çokça konuşmalar kalbi katılaştırır. Allah'tan en uzak olaninsan ise kalbi katı olandır.»
Çünkü;«İnsanın Allah'ı zikir,Hakk'a çağırmak ve Batıldan sakındırmak vasfını taşımayan bütün sözleri şüphesizaleyhinedir.»]
Lağivden sakınan müslümanlığıgüzel bir mümin olabilmek için şüphesiz lağivle; faydasızlarla iştigal edenkişilerden de kaçınmak lâzımdır. Zira bu gibi gafil kimselerle alâka kurmak,ilişkileri sürdürmek de bir lâğivdir.
Lağivin bu türünden kaçınmanınzarureti ve faziletini de Rabbimizin övdüğü müminlerin bir vasfım açıklayanKasas Sûresinin 55. âyetinden öğreniyoruz.«Onlar faydasız sözler işittiklerizaman o söz(leri söyleyenler) den yüz çevirirler ve şöyle derler: Bizim(faydalı) amellerimiz bize, sizin (zararlı) amelleriniz de size aiddir. Hoşçakalın, biz lağiv ehli câhillerle dostluğu aramayız.»
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
